Doğum ve Evlat Edinme Sonrası Yarım Çalışma Ödeneği Alma Şartları Nelerdir?

01.09.2019
666
A+
A-
Doğum ve Evlat Edinme Sonrası Yarım Çalışma Ödeneği Alma Şartları Nelerdir?

Doğum sonrası yarım çalışma ödeneği almak için koşullar, İş Kanunu çerçevesinde düzenlenmiştir. Annenin doğum izni bittikten sonra, çocuğun sağ olması şartı ile verilen yarım gün çalışma imkanı sayesinde anne, aylık gelirinden kayba uğramadan çocuğuna vakit ayırabilmektedir. Evlat edinme durumunda yarım çalışma ödeneği, 60 ve 360 gün arasında, haftalık çalışma süresinin yarısı olarak belirlenmiştir. İşsizlik Sigortası kanunu kapsamında bulunan şartların sağlanması halinde, haftalık çalışma sürelerinin yarısı kadar izin kullanma hakkı, annelere verilmektedir.

Yarım Çalışma Ödeneği Alma Şartları Nelerdir?

Yarım gün çalışma ödeneği almada koşullar şu şekilde sıralanabilir:

  • İşçinin adına, doğum veya evlat edinme olayından önce, son 3 yıllık zaman diliminde, en az 600 gün işsizlik sigorta prim ödemesi yapılmış olmalıdır. 3 yılda 600 günün karşılanmadığı takdirde yarım çalışma ödeneği etkisiz hale gelir ve kişi, tam gün çalışmak mecburiyetinde kalır.
  • Kişi, haftalık çalışma süresinin yarısı oranında aktif olarak görevi başında yer almalıdır. Aynı anda başka herhangi bir izin kullanma ya da rapor alma söz konusu olmamalıdır ve iş verenin, işçinin yarım günkü performansından memnun olması gerekmektedir.
  • Başvuruda elde olmayan sebepler haricinde kalan gecikmelerde, yine yarım gün çalışma ödeneği çıkarılır. Ancak kişinin yarım gün çalışma ödeneği, geç kaldığı süre içinden düşülerek kişiye sunulur. Geç kalmamış gibi sunulan ödenek nedeniyle kişi, alması planlanan ücretten daha azı ile karşılaşır.

Yarım Çalışma Ödeneği Miktarı Nasıl Hesaplanır?

Yarım çalışma ödeneği hesaplama işlemi, doğum sayısına göre yapılır. Şu şekilde hesaplamanın ayrıntılarına değinilebilir:

  • Birinci doğumda yarım çalışma hakkının tanınacağı süre, 60 gün olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda birinci doğum için verilecek en yüksek ödenek, 30 günlük tam ücret olacaktır.
  • İkinci doğum için 120 günlük yarım çalışma süresi belirlenmiştir. Yarım çalışma ödeneği kapsamında verilecek miktar ise, 60 günlük tam ücret olarak hesaplanmaktadır.
  • Sonraki tüm doğumlarda, yarım çalışma süresi 180 gün olarak sabitlenmiştir. 3’ten fazla doğum meydana gelmesi halinde, yarım  çalışma süresi 90 günlük tam ücretle ödeneğe dökülecektir.
  • Çoğul gebeliklerin tümünde, bu sürelere 30 gün eklenir. Eklenen 30 günün yarım çalışma ödeneği 15 gün üzerinden belirlenir. Çocuğun engelli olması ya da çocuğun belgelenebilir bir sorununun meydana gelmesi durumunda çalışma süresi 360 gün olarak belirlenmektedir. Dolayısıyla 180 günlük tam ücret, yarım çalışma ödeneği olarak kişilere ödenmektedir.

Yarım Çalışma Ödeneğinin Miktarı

Yarım çalışma ödeneği tutarı, doğumun ya da evlat edinmenin gerçekleştiği günden sonra, izin verilen dönem için günlük alınması gereken ücretin yarısı şeklinde hesaplanmaktadır. Ancak belirtilen ödeme, kişinin maaşından bağımsız hesaplanır. Asgari ücretin günlük brüt miktarı üzerinden ödenekler hesaplanır. Bu kapsamda kişinin aldığı maaşın bir önemi kalmamış olur.

Alınan yarım çalışma ödeneği, damga vergisi haricinde herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. Yarım çalışma ödeneklerinin ödemeleri, kişinin görevde bulunduğu aya ait aylık ve prim ve hizmet belgesi bazında, o aydan sonraki 2 ay için yarım gün çalışması ve karşılığında günlük asgari ücret miktarının yarısını alması şeklinde işler.

Yarım Gün Çalışma Ödeneğini Kestiren Nedenler

Yarım çalışma ödeneği kesilmesi şu nedenlere dayandırılabilir:

  • Geçici iş göremezlik raporu ile yapılan başvurularda,iş göremezlik raporu süresinin sona ermiş olması
  • Doğumdan sonraki dönem için çocuğun vefat etmesi durumunda yarım çalışma durumunun da ortadan kalkması beklenmektedir. Bu nedenle doğum sonrasında çocuğun vefat etmesi durumunda yarım çalışma rapor ücretlerinde de kesinti meydana gelir.
  • Evlat edinilen çocuğun, evlatlık durumunun ortadan kalkması durumunda da yarım çalışma ödeneği kesilir.
  • Yarım çalışma ödeneğinin, amacının dışında kullanılması halinde ödenek kesilmektedir. Bu kullanım, yarım gün çalışma anlaşması yapıldıktan sonra iş veren tarafından verilen yarım günlük izinde başka bir işte çalışma şeklinde görülebilmektedir.
  • Kişinin, hakkı olan yarım gün çalışma durumunu kullandığı sırada işten ayrılması durumunda yarım çalışma ödeneğinde de kesinti meydana gelir. Kişinin iş yerini değiştirmesi, diğer iş yerinde de ödeneğe tabi tutulacağı anlamına gelmez.

Yarım Çalışma Ödeneğini Alabilecek Kişiler Kimlerdir?

Yarım çalışma ödeneği alma hakkı olanlar, İş Kanunu kapsamında belirtilen özelliklere sahip işçilerdir. Bu özellikler şu şekilde sıralanabilir:

  • Kadın işçinin doğumdan sonra yarım çalışma ödeneğine tabi tutulması için, son 36 ay içerisinde en az 600 gün işsizlik sigortası ödemiş olması gerekmektedir. Bunun yanında aynı şekilde evlat edinenler için de 3 yıl içinde 600 gün prim ödemiş olma şartı aranmaktadır.
  • Doğum izninin bitişini takip eden 30 gün içinde İŞKUR başvurularının yapılmış olması, yarım çalışma belgesinin alınmış olması gerekmektedir. İŞKUR’a yapılacak başvurunun ardından yarım çalışma ödeneği alınabilmektedir.
  • Doğum izninin bitiminin ardından, haftalık çalışma süresinin yarısı kadar çalışılmalıdır. Mesai bitiminden itibaren işçi, kurumunda bulunmamalıdır.

Yarım Çalışma Ödeneği İçin İstenen Belgeler

Yarım çalışma ödeneği başvurusunda istenen evraklar, çalışılan iş yerinden imzalı ve onaylı olmak zorundadır. Doğum yapmış kişinin belgeler ile birlikte İŞKUR merkezlerine başvurması halinde, yarım çalışma ödeneği alınabilmektedir. Bu kapsamda İŞKUR başvurularının, doğum ya da evlat edinme sonrası 30 gün içinde teslim edilmesi önemlidir. Bu sürenin geçmesi durumunda, zorlayıcı ya da gecikmeye neden olan elzem durumun varlığı ile ilgili belge de sunulmalıdır. Eğer kanıt olarak sunulabilecek bir belgeye sahip değilse, o zaman gecikmenin nedenini anlatan bir dilekçe dosyaya eklenmelidir.

Doğum Sonrası Yarım Çalışma Ödeneği Alınacak Kurumlar

Yarım çalışma ödeneğinin alınacağı yerler PTT şubeleridir. Ödenekler, PTT şubelerine yatırılmaktadır ancak yönlendirme yapılarak kişinin kendi hesabına da aktarılabilmektedir. Bu aktarma, kişi tarafından PTT merkezlerini ziyaret ederek yapılabilir. Bu sayede şubelere gitmeye gerek kalmadan, direkt olarak kişinin hesabından kullanım mümkün olacaktır.

Doğum Ardından Yarım Gün Çalışma Ödeneği Hesaplama İşlemi

Yarım çalışma ödeneği hesaplaması konusunda dikkat edilecekler şöyle sıralanabilir:

  • Ödemeler, çocuğun sağ olması durumunda yapılmaktadır. Ölü doğumlarda yarım gün çalışma ödeneği verilmezken, bebeklerin henüz 2 aylarını doldurmadan ölümlerinde, yarım ün çalışma ödeneğinde kesinti meydana gelir.
  • Ödemeler, kişinin raporlu olduğu günler haricinde yapılmaktadır.
  • Haftalık toplam çalışma süresinin yarısı süresince ödeme yapılmaktadır. Bu şekilde düşünüldüğünde, 20 saatlik haftalık yarım çalışma süresine sahip bir işçinin, 20 saati 3 gün içinde tamamlaması halinde, geri kalan 4 gün işe gelmesine gerek duyulmamaktadır.

Doğum Sonrası Yarım Çalışma Ödeneğinin Usul ve Esasları

Yarım çalışma kanununda usul ve esaslar İşsizlik Sigorta Kanunu’na ve İşsizlik Kanunu’na göre düzenlenmektedir.  Bunun yanında bu iznin evlat edinme hususunda kullanılabilmesi için, evlat edinilen çocuğun 3 yaşını doldurmamış olması gerekmektedir. Analık izninin  bitiminden itibaren başlayan yarım çalışma ödeneği, bazı bakanlıklar tarafından düzenlenen usul ve esaslara göre uygulamaya konmaktadır. Bu bakanlıklar şu şekilde sıralanabilir:

  • Maliye Bakanlığı
  • Sosyal Güvenlik Kurumu
  • İŞKUR
  • Hazine Müsteşarlığı

Kız Çocuklarına Hem Anneden Hem de Babadan Aylık Bağlanır mı?

PTT’den Doğum Parası Sorgulaması Nasıl Yapılır?

İş Göremezlik Ödeneği Sorgulama

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 2 YORUM
  1. Aydın HÜDAYET dedi ki:

    Merhaba 1974 dogumlu17 yıllık evliyim ve cocugumuz olmadı tup bebek denememize ragmen olmadi benim sorum 28 yillik bir sigortam,8.300 gun prim odemem var 8 yil yas bekliyorum malulen emeklilik yasasindan yararlanabilirmiyim tesekkur ederim

    1. Ahmet SARI dedi ki:

      Merhaba;hayır çocuğunuzun olmaması malul olduğunuz anlamına gelmiyor.