Tarım BAĞ-KUR’u ile İlgili Bilinmesi Gereken Herşey

20.06.2019
6.375
A+
A-
Tarım BAĞ-KUR’u ile İlgili Bilinmesi Gereken Herşey

Tarım alanında kendi adına faaliyet gösteren çalışanlar bağ kur güvencesi ile sigorta sahibi olmaktadır. Yapılan herhangi diğer bir çalışma dolayısı ile sigorta sahibi olmayan tarım çalışanları bağ kura bağlı 4/1-b’li olarak sigortaya tabi olmaktadır. Sigorta prim ödemeleri gerçekleşmeyen çiftçilerin prim borçları ürün satışları üzerinden alınmakta ve ürün satışının %2 oranında kısmı prim borçlarına yönelik kesintiye uğramaktadır. Tarım çalışanlarını yakından ilgilendiren Tarım BAĞ-KUR’u ile ilgili bilinmesi gereken her şey yazının devamında paylaşılmıştır.

Tarımsal Faaliyetler Nelerdir?

Tarımsal faaliyetler hangi alanları kapsar ve nelerdir sorusuna açıklık getirmek gerekirse tarımsal faaliyet alanları;

  • Bitki,
  • Orman,
  • Hayvan ve su ürünleri olarak sıralanmaktadır.

Tarımsal faaliyetlerde bulunan kişiler başkalarına bağımlı olarak çalışabildikleri gibi kendi hesaplarına çalışan kişiler olarak ikiye ayrılmaktadır. Tarım alanlarını kapsayan ve bu alanlarda çalışan kişilerin çalışmalarını sürdürdükleri alanlar şunlardır;

  • Kendi arazilerinde ya da başkalarından kiraladıkları arazilerde ve
  • Kamuya ait arazilerde kendileri ya da ortaklık kurarak sürdürdükleri çalışmalardır.

Yalnızca hayvan ve ürün yetiştirmeye bağlı kalmayan çiftçilik mesleği oldukça karışık bir yapıya sahiptir. Hem çevre hem de çiftçilerin kendi çalışmaları üzerinde olumlu etkiye sahip disiplinlerle etkileşim halinde olmaktadır.

Tarım BAĞ-KUR Çalışanları Kimdir?

Tarımsal alanda faaliyet gösteren ve bağımsız olarak kendi adlarına çalışmalarını sürdüren kişiler tarım bağ kur sigortasından yararlanırlar. Tarım ve çiftçilik alanında çalışan kişiler topluma yarar sağlayan birçok görevi yerine getiren kişilerdir. Tarım çalışanları ürün ve hayvan yetiştiriciliğinin yanı sıra yenilikçi ve çevre koruyucusu kişiler olarak farklı görevlere sahip olmaktadır. Dünya çalışan nüfusunun %40 oranlık kesiminin tarımsal alanda faaliyet gösterdiği düşünülürse sektörün ve çalışanların önemi kolaylıkla anlaşılabilir.

Bağ kur çalışanı olarak görev yapan çiftçilere gerek sigorta prim ödemelerinde gerekse emeklilikleri konusunda çeşitli kolaylıklar sağlanmaktadır.

2019 Tarım BAĞ-KUR Hakkında

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası kanunu gereğince tarım bağ kurlu çalışanlarından; Kendi hesaplarına bağımsız olanlar 4/1-b maddesinin 4.alt bendi kapsamında zorunlu olarak sigortaya tabi tutulmaktadır. Ancak;

  • Tarımsal faaliyetlerden elde ettikleri yıllık gelir tutarının aylık ortalaması masraflar sonrasında asgari ücretin altında olanlar ve
  • 65 yaşını doldurmuş olanlar başvuru yaparak sigorta zorunluluğunu kaldırmak için talepte bulunabilir.
  • Sosyal Güvenlik Kurumundan başka sigorta sahibi olan çiftçiler zorunlu sigortadan muaf bulunuyor.
  • Kendi adına bağımsız çalışan çiftçilerin 30 gün içerisinde ziraat odalarına kayıt olmaları ve kayıt olduklarına dair belgeleri 1 yıllık süre içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirmeleri gerekmektedir.
  • Çiftçilerin tarım bağ kur hakları kayıt tarihlerinden itibaren başlamaktadır.
  • Sosyal Güvenlik Kurumuna 1 yıl geçtikten sonra yapılan bildirim tarihinde tarım bağ kurları başlamış olur.
  • Bağ kura bağlı olarak çalışan çiftçiler çiftçi kayıt sistemine kayıt olarak tarımsal desteklemelerini izleyerek denetleyebilirler. Çiftçi bilgilerinin merkezi bir veri tabanında toplanmasını sağlayan çiftçi kayıt sistemi çiftçilerin kayıt olması gereken zorunlu bir sistemdir.

BAĞ-KUR İndirimli Prim Uygulaması

Çiftçilerin sigortaya teşviki amacı ile yapılan uygulama olan indirimli prim uygulaması 5510 sayılı kanunun yürürlüğe girmesi ile başlamıştır. Buna göre;

  • 1 Ekim.2018 ile 31 Aralık 2018 tarihleri arasında çiftçilerin yatırmış oldukları 15 günlük prim tutarları 30 gün olarak kabul görmüştür.
  • Takip eden yıllar itibarı ile bu süre her yıl için 1 gün artış göstermektedir.
  • Tarım sigortalılarının 2019 yılında 30 günlük prim ödemelerini 26 gün üzerinden ödemektedir.
  • Prim tutarları sigortalı tarafından belirlenmekte olup brüt asgari ücret ile bunu 7,5 katı arasında değişen tutarlar ile belirlenmektedir.

Tarım BAĞ-KUR 2019 Taban Ödemeleri

Tarım bağ kur sigortalı taban ödemelerinin tespitinde günlük prime esas kazanç göz önüne alınmaktadır. Taban ödemeleri 2019 yılı belirlemelerinde günlük esas kazanç tutarını tespit etmek için yapılan hesaplamaya göre;

  • 2019 yılı asgari ücret tutarı olan 2.558,40 TL 30 gün sayısına bölünmelidir.
  • 558,40:30=85,28 TL günlük esas tutar olmaktadır.
  • Bu hesaplamaya göre tarım bağ kur sigortalılarının 2019 yılında 2.217 TL’si tutarındaki kazançları üzerinden %34,5 olmak üzere aylık olarak ödemeleri gereken prim tutarı 765 TL olmaktadır.

Tarım bağ kur çalışanları prim ödemelerini takip eden ayın sonuna kadar ödeme şansına sahip olmaktadır. Örneğin; 2109 Nisan ayına ait prim ödeme tutarlarını 2019 Mayıs ayının sonuna kadar gerçekleştirebilirler. Prim ödemelerini gerçekleştirmeyen çiftçilere 3 aylık süre sonunda gecikme faizi uygulanmakta ve ödenmesi gereken tutarlara gecikme cezası eklenerek tahsil edilmektedir.

Hasatlardan Prim Borç Tahsilatı

Bağ kur prim borç tahsilatları çiftçilerin sattıkları ürünler üzerinden yapılırken ürün bedellerinin %2 oranı için borç kesintileri uygulanmaktadır. Çiftçiler sattıkları ürünlerin parasını genellikle tüccarlar ve diğer aracılar vasıtasıyla alırken tahsilatlarını hemen gerçekleştiremezler. Avans olarak aldıkları ödeneklerden ise prim kesintileri yapılmamaktadır. Prim borcuna karşılık ürün satışlarından yapılan kesintiler ürün borcunun tamamının ödenmesi sonucu gerçekleştirilir.  Prim kesintisi yaparak kesintileri Sosyal Güvenlik Kurumuna iletmekle yükümlü olan tebliğ ile belirlenmiş bulunan gerçek ve tüzel kişiler şunlardır;

  • Kamu kurumları,
  • İktisadi kamu müesseseleri,
  • Ticari şirketler,
  • Dernekler ve vakıflardır.

Bağ kur sigorta yükümlülükleri tarımsal faaliyetlerin durdurulduğu tarih itibari ile sona ermektedir. Tarım bağ kur çalışanları faaliyetlerini durdurmaları halinde konu ile ilişkin bildiri ziraat odalarına, tarım müdürlüklerine ya da Sosyal Güvenlik Kurumuna on gün içerisinde yapılmalıdır.

Hasatlarda yapılan prim kesintilerinden muaf olan çiftçilerde bulunmaktadır. Çiftçilerin gerçek ve tüzel kişilere yaptıkları tarımsal ürün satışları prim kesintisinden muaf olmaktadır. Kısaca belirtmek gerekirse lisans sahibi depo işletmelerine yapılan ürün satışları bedelinden kesinti yapılmamaktadır. Bu muvaffakiyet süresi 1 ocak 2019 tarihinse sona ermişken resmi gazetede yapılan yeni bir açıklama ile tarih 1 Ocak 2024 yılına kadar uzatılmış oldu.

Tarım BAĞ-KUR Hakları

Tarım bağ kur sahiplerinin hakları nelerdir ve tarımsal faaliyette bulunan sigortalılar hangi hizmetlerden faydalanır şu şekilde sıralanmaktadır;

  • Emeklilik ve sağlık hizmetleri sigortasından yararlanırlar
  • İş kazası ve meslek hastalığı sigortasından yararlanırlar.
  • Sigorta sahibi kadınlar ise doğum ve emzirme yardımı yanı sıra 16 hafta süre ile geçici iş görmezlik ödeneğinden yararlanırlar (bu haktan yararlanmak için doğum öncesi 1 yıllık süre içerisinde 90 gün prim ödemesi bulunmalıdır).
  • Tarım sigortalıları iş kazası geçirerek meslek kazanma güçlerinin en az %10 oranı kaybetmeleri durumunda sürekli olmak üzere iş görmezlik gelirine sahip olabilirler. Bu kapsamdaki sigortalılar işlerine devam ederek sürekli iş görmezlik ödeneğinden yararlanma hakkına sahiptirler. Bu durumda aranan şart ise bağ kur prim borcunun bulunmamasıdır.
  • Meslek hastalığı ya da iş kazası sonucu meslekteki kazanma güçlerinin en az %60 oranı kaybeden sigortalılar malul sınıfına girerler. Bu sınıftaki tarım sigortalıları en az 10 yıllık sigortalı ve 1800 prim ödemesine sahiplerse malul aylığı almaya hak kazanırlar. Başka birinin bakımına muhtaç hale gelmiş olan sigortalılarda 10 yıl koşulu aranmamakta sadece 1800 gün prim ödemesinin bulanması yeterli olmaktadır.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 561 YORUM
  1. Mustafa dedi ki:

    Selamlar 2008 den beri ödeme yapıyorum çiftçiyim ama.artık çok zorlanıyorum iptal ettirmek istiyorum 3 yılım kaldı bitmesine herneyse çocuklarım var sağlık hizmetinden yararlanamam demi birde toplu ödeme imkanı varmı hocam mesela bende para aralıkta oluyor hepsini o zaman ödesem olmazmı teşekkürler

  2. Ali dedi ki:

    Merhaba, 1980 doğumluyum. SSK girişim Temmuz 2006’dır, aralıksız çalışıyorum, şu anda 5000gün doldu.
    7000 günü dolduktan sonra sgk emekli yazısı alıp kıdem tazminatını alarak işten ayrılmak ve sonrasında tarım ile uğraşmak istiyorum. Prim ödemelerim tam olarak tavandan SGK’ya yatırılıyor çalıştığım işyerimde. 7bin gün dolduktan sonra hiç SGK ödeme devam ettirmeden ve tarım sigortasına kayıt olmadan çiftçilik belgesi alıp kesinti olmadan çiftçilik yapabilirmiyim?

    değerli katkılarınız için çok teşekkür ederim,

  3. havva dedi ki:

    çks yaptırdığım için bağkur sisitemine dahil edildim 2,5 yıl pirim yatırdım.bağkuru dondurdum.Ama şimdi sistemden çıkmak istiyorum.Ödediğim pirimleri geri alabilirmiyim.Şuanda eşimin sigortasından yararlanıyorum.

    1. Danışma Birimi dedi ki:

      Merhaba
      Prim iadesi talebi için yerine getirmeniz gereken şartlar bulunmaktadır. Bunlar emeklilik yaşını doldurmanız, ancak ödediğiniz primler emekli olmanıza yetmiyorsa; SGK’dan primlerinizin iadesini isteyebilir, toplu ödeme alabilirsiniz.

  4. Mesut dedi ki:

    Merhabalar ben tahmini olarak 1996 yılında ziraat odasına kayıt yaptırarak kendi adıma TMO. ya buğday sattım. Bu satmış olduğum ürün karşısında benden Bağ-Kur prim kesintisi yapılmıştı. Ancak şu anda bu kesinti yapıldığına dair belge bende mevcut değil maalesef. Ayrıca 2001 yılı temmuz ayından itibaren ise kamu kurumunda çalışmaktayım. Ben bu TMO. Ya 1996 yılında satmış olduğum üründen dolayı Bağ-Kur kesinti belgesini SGK ya bildirmem durumunda erken emeklilik için 1996 tarihten itibaren sigorta
    başlangıcım olması durumunda kademeli emeklilikten faydalanabilirmiyim. Birde bu Bağ-Kur prim kesintisi yapıldığına dair belgeyi hangi kurumlardan temin edebilirim.

    1. Danışma Birimi dedi ki:

      Merhaba
      İlk olarak kesintinin yapıldığı kuruma Ziraat odasına orada bulamaz iseniz de Bağ-Kur’da sorgulamanız gerekmektedir.

  5. hasan dedi ki:

    Merhaba ismim hasan

    2002 yılından bu yana tarım bagkur 4b yatıyorum 2226 ama ziraat odasına kayıtlı degilim..gecen gün kuruma gittigimde bana ziraat odasına kayıtlı olmanız gerekiyor dediler ama benim kaydım yok
    ne yapabilirim? tarım bagkurum silinirmi öyle dediler veya ne olur?
    ve ben sigortalı işe giricem acaba girdikten sonra tarım bagkur otomatik olrak kapanıp sigorta aktif olurmu? bagkura dilekçe vermeden oto kapanırmı ileriye donuk sorun cıkarmı oto kapanmassa?

    1. Danışma Birimi dedi ki:

      Merhaba
      Kaydınızı yaptırmanız gerekli. Sigortalı işe girmeden önce dilekçe ile kapatmanız gereklidir.

  6. Ozlem dedi ki:

    Merhabalar ben 1979 doğumluyum 10, 10, 2007 de tarım bağkuruna giriş yaptım 2013 e kadar düzenli bir şekilde yatırdım sonra 2013ten 2017 ye kadar ödemedim sonra borcumun biriktiğini düşünüp SSK ya gidip sorduğumda borcumun ve tarım bağkurundan ismimin otomatik men silindiğini söylediler ne yapmam gerekiyor aydınlatırsanız sevinirim şimdiden teşekkürler

    1. Danışma Birimi dedi ki:

      Merhaba
      Kaydınızı bulmanız gerekli ödenen 6 yıllık bir prim bulunuyor. Ödeme yaptığınıza dair belgeler ile araştırma başlatabilirsiniz.

  7. Devrim dedi ki:

    Hocam ben aktif 4a ssk çalışanıyım,çiftçilik belgesi çks çıkarmak istiyorum.(1) ben her iki kurumada primmi ödeyeceğim(2) benim sigortalılığıma bir engel sorun teşkil edermi(3) emekli bir kişinin üzerine çks çıkartsam,emekli maaşından kesinti olurmu?teşekkür ederim

    1. Danışma Birimi dedi ki:

      Merhaba
      Devlet memuru kendisi ya da bakmakla yükümlü bulunduğu kişilerin mal durumundaki değişiklikleri kanundaki mal bildirimi sürelerine uyarak zamanında yaptığı sürece ziraat odalarına kayıt olabilmekte, tarım desteği alabilmekte çiftçilikle uğraşabilmekte ve bundan gelir elde edebilme hakkına sahip olmaktadır.
      Devlet memurları için bu şekilde bir uygulama mevcut fakat 4 A çalışanlarına kesin bir yargı bulunmamaktadır.